Παγκόσμια ανησυχία για τις εξελίξεις στο “Ουκρανικό”, αποχωρούν οι ξένοι πολίτες

Πούτιν και Μπάιντεν δεν έδειξαν καμία διάθεση υποχώρησης από τις θέσεις τους • Με κυρώσεις απειλούν οι ΗΠΑ, για κίνδυνο προβοκάτσιας μιλά η Μόσχα

36

Μία ώρα διάρκεια είχε το τηλεφώνημα των προέδρων ΗΠΑ και Ρωσίας για την ουκρανική κρίση, την ώρα που υπάρχουν φόβοι ότι η πολεμική σύρραξη είναι προ των πυλών.

Οι δύο ηγέτες επανέλαβαν τις θέσεις τους, χωρίς να φαίνεται ότι υπήρξε κάποια υποχώρηση από τη μία ή την άλλη πλευρά.

Ο Αμερικανός πρόεδρος φέρεται να επανέλαβε τις απειλές προς τον Ρώσο ομόλογό του ότι η Δύση είναι έτοιμη να απαντήσει με αποφασιστικότητα στο ενδεχόμενο ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, ενώ ταυτόχρονα επισήμανε ότι οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους είναι έτοιμοι τόσο για τη διπλωματία όσο και «για άλλα σενάρια».

Η ανακοίνωση που εξέδωσε ο Λευκός Οίκος αναφέρει τα εξής:

«Ο πρόεδρος Μπάιντεν κατέστησε σαφές ότι, αν η Ρωσία γίνει περαιτέρω επιθετική έναντι της Ουκρανίας, οι ΗΠΑ μαζί με τους Συμμάχους και συνεργάτες τους θα απαντήσουν με αποφασιστικότητα και θα επιφέρουν ταχείες και σοβαρές συνέπειες στη Ρωσία.» Ο πρόεδρος Μπάιντεν επισήμανε ότι τυχόν ρωσική εισβολή στην Ουκρανία θα προκαλέσει ευρεία ανθρωπιστική καταστροφή και θα προκαλέσει ζημία στο κύρος της Ρωσίας.

»Ο πρόεδρος Μπάιντεν ήταν σαφής προς τον πρόεδρο Πούτιν ότι ενώ οι ΗΠΑ παραμένουν προετοιμασμένες για διπλωματική λύση, σε συνεργασία με τους Συμμάχους και συνεργάτες τους, είναι εξίσου προετοιμασμένες και για άλλα σενάρια».

Τι λέει το Κρεμλίνο

Από την πλευρά του Κρεμλίνου, ο Γιούρι Ουρσακόφ, εκπρόσωπος της ρωσικής προεδρίας, είπε ότι Μπάιντεν επανέλαβε τα περί πιθανών κυρώσεων κατά της Ρωσίας, αλλά δεν επικεντρώθηκε στο θέμα αυτό. Ο Πούτιν υπενθύμισε ότι κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου ΗΠΑ και ΕΣΣΔ ήταν αντίπαλοι, αλλά τη δεκαετία του 1990 ήταν φίλοι, μέχρι που επεκτάθηκε το ΝΑΤΟ και πλησίασε τα σύνορα τη Ρωσίας. 

Σύμφωνα με τον Ουρσακόφ, ο Βλαντίμιρ Πούτιν αναφέρθηκε στην ιστορία των σχέσεων ΗΠΑ-ΝΑΤΟ-Ρωσίας που οδήγησαν στην τρέχουσα κρίση και υποστήριξε ότι η Δύση δεν πιέζει αρκετά το Κίεβο να εφαρμόσει τις Συμφωνίες του Μινσκ. Πρόσθεσε δε ότι είναι και ασαφές γιατί η κατάσταση έχει κλιμακωθεί μέχρι σημείου παραλογισμού. 

«Οι Αμερικανοί τεχνητώς κλιμακώνουν την υστερία γύρω από τα φημολογούμενα σχέδια ρωσικής εισβολής αναφέροντας ακόμα και ημερομηνίες για την εισβολή, ενώ παράλληλα μαζί με τος συμμάχους τους ενισχύουν τη στρατιωτική δομή της Ουκρανίας», τόνισε ο Ουρσακόφ συμπληρώνοντας ότι μαζί με τις κατηγορίες για επικείμενη εισβολή, δημιουργούνται και οι προϋποθέσεις για προβοκατόρικες ενέργεις από τις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις. «Για μας έτσι έχει η κατάσταση», είπε.

Είναι προφανές ότι η συζήτηση έγινε σε βαρύ κλίμα, καθώς οι ΗΠΑ ισχυρίζονται ότι η Μόσχα μπορεί να εισβάλει στην Ουκρανία από τη μια στιγμή στην άλλη. Οι ΗΠΑ υποστηρίζουν ότι έχουν πληροφορία σύμφωνα με την οποία η Ρωσία έχει ήδη ορίσει ως ημερομηνία της εισβολής την Τετάρτη 16 Φεβρουαρίου. 

Κίεβο, ουκρανική και ρωσική σημαία κοντά στην πρεσβεία της Ρωσίας

AP Photo/Andrew Kravchenko

Τις πληροφορίες περί εισβολής στην Ουκρανία έως την Τετάρτη έφερε στο φως το Spiegel, προκαλώντας οργισμένη αντίδραση από τη Μόσχα, η οποία κατηγόρησε τις ΗΠΑ για παράλογη και ανυπόστατη υστερία.

Νωρίτερα, κατά την τηλεφωνική επικοινωνία, διάρκειας 35 λεπτών, που είχαν οι υπουργοί Εξωτερικών των ΗΠΑ, Άντονι Μπλίνκεν, και Ρωσίας, Σεργκέι Λαβρόφ, ο Αμερικανός αξιωματούχος επισήμανε στον Ρώσο ομόλογό του ότι ο δρόμος της διπλωματίας παραμένει ανοιχτός στην κλιμακούμενη κρίση ανάμεσα στη Ρωσία και τις δυτικές δυνάμεις, σύμφωνα με την ανακοίνωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ.

Ανεξάρτητη δημοκρατία του Ντονέτσκ;

Ωστόσο, σύμφωνα με δυτικές μυστικές υπηρεσίες, η επίθεση μπορεί να γίνει με οποιαδήποτε «ψευδή αφορμή» είτε στην περιοχή του Ντονέτσκ είτε στο Λουγκάνσκ, όπου έχουν το έλεγχο οι φιλορώσοι αυτονομιστές.

Στο μεταξύ, σύμφωνα με τον Μάικλ Κόφμαν, διευθυντή Ρωσικών Σπουδών στο Κέντρο Ναυτικών Αναλύσεων, η ρωσική Κάτω Βουλή (Δούμα) εξετάζει να αναγνωρίσει τις δύο αυτές περιοχές ως ανεξάρτητες δημοκρατίες τη Δευτέρα. Όπως έγραψε ο Κόφμαν στο Twitter, «η 14η Φεβρουαρίου μοιάζει να προσφέρει στη Ρωσία την ευκαιρία να επεκτείνει τις εγγυήσεις ασφαλείας και να προστατέψει στρατιωτικά αυτούς που θεωρούνται Ρώσοι πολίτες που ζουν σε αυτονομιστικές περιοχές». Και πρόσθεσε: «Αυτό μπορεί να μεταφραστεί ως ο όρος που θα επιτρέψει στη Ρωσία να κάνει χρήση βίας στην Ουκρανία».

Ύποπτο περιστατικό

Στο μεταξύ ρωσικά ΜΜΕ αναφέρονται σε δύο «ύποπτα περιστατικά» που συνέβησαν τις τελευταίες ώρες.

Το ρωσικό υπουργείο Άμυνας, όπως μεταδίδει το πρακτορείο INTERFAX, ρωσικό πολεμικό πλοίο ανάγκασε αμερικανικό υποβρύχιο να βγει από τα χωρικά ύδατα της Ρωσίας στην περιοχή των νησιών Κουρίλες, όπου το ρωσικό ναυτικό πραγματοποιεί ασκήσεις. Η Μόσχα υποστηρίζει ότι ζητήθηκε από το υποβρύχιο να ανέβει στην επιφάνεια, αλλά το αίτημα απορρίφθηκε. Όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση, κατόπιν αυτού, το ρωσικό πολεμικό πλοίο χρησιμοποίησε «κατάλληλα μέσα» προκειμένου να προστατεύσει τα σύνορα της χώρας. Πάντως, δεν διευκρινίζεται αν το θέμα συζητήθηκε μεταξύ Πούτιν και Μπάιντεν.

Πάντως σύμφωνα με τον εκπρόσωπο του Κρεμλίνου, το περιστατικό δεν συζητήθηκε από τους Πούτιν και Μπάιντεν.

Το τηλεφώνημα Πούτιν-Μακρόν

Πάντως, μετά την τηλεφωνική επικοινωνία του Ρώσου προέδρου με τον Εμανουέλ Μακρόν, η γαλλική προεδρία εξέδωσε ανακοίνωση, στην οποία αναφέρεται ότι το Παρίσι «δεν έχει ενδείξεις, από αυτά που είπε ο Βλαντίμιρ Πούτιν στον Γάλλο πρόεδρο, ότι η Ρωσία ετοιμάζεται για επίθεση».

AP Photo/Thibault Camus, Pool

Επίσης, σύμφωνα με την ανακοίνωση της γαλλικής προεδρίας για το τηλεφώνημα Πούτιν-Μακρόν, οι δύο ηγέτες «εξέφρασαν και οι δύο τη βούληση να συνεχιστεί ο διάλογος» μέσω «των οδών προκειμένου να προωθηθεί η εφαρμογή των συμφωνιών του Μινσκ» για το Ντονμπάς και για τις «συνθήκες ασφάλειας και σταθερότητας στην Ευρώπη». Ο Εμανουέλ Μακρόν φέρεται να δήλωσε στον Ρώσο ομόλογό του ότι ένας «ειλικρινής διάλογος δεν είναι συμβατός με μια κλιμάκωση» και του μετέφερε «τις ανησυχίες των Ευρωπαίων εταίρων του και των συμμάχων του».
Παράλληλα το Ελιζέ ανακοίνωσε ότι ο Εμανουέλ Μακρόν επανέλαβε στον Βλαντίμιρ Πούτιν την «αποφασιστικότητα (των Δυτικών) να αντιδράσουν» σε περίπτωση στρατιωτικής επιχείρησης στην Ουκρανία.

Πάντως, το γαλλικό υπουργείο Εξωτερικών δεν αποκλείει το ενδεχόμενο να καλέσει τους Γάλλους πολίτες να φύγουν από την Ουκρανία. Η Γαλλία θα συνιστούσε, εντούτοις, τώρα στους Γάλλους πολίτες να αποφύγουν τα ταξίδια στην Ουκρανία, δήλωσε αξιωματούχος.

Οι ΗΠΑ αποσύρουν στρατιώτες από την Ουκρανία

Στο μεταξύ οι ΗΠΑ διέταξαν την αποχώρηση των 160 Αμερικανών στρατιωτών που εκπαιδεύουν τις ουκρανικές δυνάμεις, προκειμένου να «επανατοποθετηθούν σε άλλα σημεία στην Ευρώπη». Όπως ανακοινώθηκε, η απόφαση αυτή ελήφθη «για προληπτικούς λόγους, έχοντας υπόψη την ασφάλεια των (αμερικανικών) δυνάμεων».

«Αυτή η επανατοποθέτηση δεν συνιστά αλλαγή στην αποφασιστικότητά μας να στηρίξουμε τις ουκρανικές δυνάμεις, όμως θα προσφέρει μια κάποια ευελιξία για να καθησυχάσουμε τους συμμάχους μας και να αποτρέψουμε κάθε επίθεση», συμπλήρωσε ο αρχηγός των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων, Τζον Κίρμπι.

Μπορέλ: Ανοιχτές οι διπλωματικές αποστολές

Από την πλευρά του, ο ύπατος εκπρόσωπος της Ε.Ε. για την εξωτερική πολιτική, Ζοζέπ Μπορέλ, εξέδωσε ανακοίνωση στην οποία δήλωσε ότι οι διπλωματικές αποστολές της Ένωσης στην Ουκρανία παραμένουν ανοιχτές, καθώς «συνεχίζουν να δραστηριοποιούνται για την υποστήριξη των πολιτών της Ε.Ε. και σε συνεργασία με τις ουκρανικές αρχές», ενώ επισημαίνει ότι οποιαδήποτε περαιτέρω στρατιωτική επιθετικότητα κατά της Ουκρανίας «θα έχει τεράστιες συνέπειες και βαρύ τίμημα ως απάντηση».

Ο Ζοζέπ Μπορέλ αναφέρει ότι «η Ε.Ε. και τα κράτη-μέλη της συντονίζουν τις ενέργειές τους ενόψει των σημερινών απειλών στην Ουκρανία» και προσθέτει ότι «επιβεβαιώνουμε τη συνεχή υποστήριξή μας στην εδαφική ακεραιότητα και κυριαρχία της Ουκρανίας και στις διπλωματικές προσπάθειες για αποκλιμάκωση. Υπενθυμίζουμε ότι οποιαδήποτε περαιτέρω στρατιωτική επιθετικότητα κατά της Ουκρανίας θα έχει τεράστιες συνέπειες και βαρύ τίμημα ως απάντηση».

Η Γερμανία επίσης δεν σκοπεύει για την ώρα να κλείσει την πρεσβεία της στο Κίεβο, αλλά θα μειώσει σημαντικά το προσωπικό της, διευκρίνισε η υπουργός Εξωτερικών Αναλένα Μπέρμποκ. Το ίδιο ισχύει και για αντιπροσωπείες του γερμανικού δημόσιου τομέα, όπως η κρατική Τράπεζα Επενδύσεων KfW, η Εταιρία Διεθνούς Συνεργασίας (GIZ) και για Γερμανούς δασκάλους που εργάζονται στη χώρα.

Ανάλογες οδηγίες στο προσωπικό των πρεσβειών τους και στους πολίτες τους έδωσαν σήμερα η Πολωνία και η Τσεχία, ενώ και η Ρωσία περιορίζει τον αριθμό των μελών της διπλωματικής αποστολής της στην Ουκρανία. Η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών Μαρία Ζαχάροβα αιτιολόγησε την απόφαση σημειώνοντας ότι «πρέπει να αποτραπούν προσπάθειες προβοκάτσιας από το Κίεβο ή τρίτες χώρες».

Όπου φύγει, φύγει

Την ίδια ώρα κι άλλες χώρες ζητούν από τους πολίτες τους να αποχωρήσουν το ταχύτερο δυνατό από την Ουκρανία.

Το ιταλικό υπουργείο Εξωτερικών κάλεσε τους Ιταλούς πολίτες που βρίσκονται στην Ουκρανία να φύγουν την παρούσα χρονική στιγμή χρησιμοποιώντας τις υπάρχουσες εμπορικές πτήσεις, με τον υπουργό Εξωτερικών, Λουίτζι Ντι Μάιο, να σημειώνει ότι, προς το παρόν, η πρεσβεία της χώρας στο Κίεβο θα παραμείνει ανοιχτή και θα λειτουργεί με προσωπικό ασφαλείας.

Επίσης, οι ολλανδικές αερογραμμές KLM, μέρος του ομίλου Air France KLM, ανακοίνωσαν ότι θα σταματήσουν αμέσως τις πτήσεις προς την Ουκρανία.

Προτροπή προς τους Σουηδούς πολίτες να φύγουν το ταχύτερο από την Ουκρανία έκανε και η κυβέρνησή τους, επισημαίνοντας «την αλλαγή στην κατάσταση ασφαλείας». Σύμφωνα με την πρεσβεία στο Κίεβο, στην Ουκρανία βρίσκονται περίπου 200-300 Σουηδοί πολίτες.

Ισραήλ: Φύγετε τώρα!

Το Ισραήλ από την πλευρά του κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης λόγω της κρίσης στην Ουκρανία και κάλεσε τους Ισραηλινούς πολίτες που βρίσκονται να φύγουν άμεσα από τη χώρα. Η απόφαση ελήφθη έπειτα από έκτακτη συνάντηση του πρωθυπουργό Μπένετ με τον υπουργό Εξωτερικών, που ενημερώθηκαν από το Εθνικό Συμβούλιο Ασφαλείας και τις μυστικές υπηρεσίες.

Στην Ουκρανία βρίσκονται αυτήν τη στιγμή 15.000 Ισραηλινοί και ήδη περίπου 4.500 έχουν δηλώσει στην ιστοσελίδα του υπουργείου Εξωτερικών ότι θέλουν να ενημερώνονται για τις εξελίξεις. Επίσης, ανακοίνωσε έχουν ήδη οργανωθεί δύο εμπορικές πτήσεις με ισραηλινή αεροπορική εταιρεία για την απομάκρυνση Ισραηλινών πολιτών τη Δευτέρα και την Τρίτη.

Ήδη από χθες οι χώρες που κάλεσαν τους πολίτες τους να απομακρυνθούν άρον-άρον από την Ουκρανία είναι οι ΗΠΑ, η Βρετανία, η Λετονία, ο Καναδάς, η Αυστραλία, η Βόρεια Μακεδονία, η Νορβηγία, η Λετονία, η Ολλανδία, η Γερμανία και η Λιθουανία.

Η ελληνική κυβέρνηση έχει καλέσει τους Έλληνες πολίτες που βρίσκονται στη χώρα να είναι σε επιφυλακή και σε επαφή με την πρεσβεία στο Κίεβο.