Διεθνής ικανοποίηση για την «κοινή δήλωση» ΗΠΑ-Κίνας για το κλίμα στην COP26

Πολύ θετικές είναι οι πρώτες αντιδράσεις μετά την ανακοίνωση ότι η Κίνα και οι ΗΠΑ κατέληξαν σε «κοινό ανακοινωθέν για την ενίσχυση δράσης για το κλίμα», με τους εκπροσώπους περιβαλλοντικών οργανισμών, τον ΟΗΕ και την Ε.Ε. να εκτιμούν ότι μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για πρόοδο.

23

Στο κείμενό τους οι δύο χώρες, που είναι και οι δύο μεγαλύτεροι ρυπαντές του πλανήτη, δεσμεύονται να αφήσουν στην άκρη τις όποιες άλλες διαφορές τους και να εργαστούν στο πλαίσιο της COP26* για «ένα φιλόδοξο, ισορροπημένο και χωρίς αποκλεισμούς αποτέλεσμα στον μετριασμό των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, την προσαρμογή και την οικονομική υποστήριξη».

Επίσης, δεσμεύονται να «λάβουν εντατικότερα μέτρα για την αύξηση των φιλοδοξιών κατά τη δεκαετία του 2020», επιβεβαιώνοντας την προσήλωσή τους στους στόχους θερμοκρασιών που προβλέπει η Συμφωνία του Παρισιού.

Με τη συμφωνία τους καλούν στην υιοθέτηση «συγκεκριμένων και πραγματιστικών κανόνων» για την απολιγνιτοποίηση, τον περιορισμό των εκπομπών μεθανίου και την καταπολέμηση της αποδάσωσης. Επιπλέον, θα αναβιώσει η ομάδα εργασίας των δύο χωρών που θα έχει τακτικές συναντήσεις «για θέματα που αφορούν την κλιματική αλλαγή και την πρόοδο σε πολυμερές επίπεδο, εστιάζοντας στην ανάληψη δράσης μέσα σε αυτή τη δεκαετία».

Μετά την πρώτη αντίδραση από τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, που χαρακτήρισε την κοινή δήλωση «βήμα στη σωστή κατεύθυνση», ακολούθησαν εξίσου θετικές δηλώσεις.

Η επικεφαλής Δράσεων για το Κλίμα του WWF στις ΗΠΑ, Ζενεβιέβ Μάρικλ, δήλωσε ότι οι δύο ισχυρότερες οικονομίες του πλανήτη «έχουν τη δύναμη να ξεκλειδώσουν μεγάλους πόρους του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα ώστε να επιτευχθεί η μετάβαση σε μια οικονομία με περιορισμένη κατανάλωση άνθρακα».

Από την πλευρά του, ο Τομ Γούντρουφ, ειδικός στις συζητήσεις ΗΠΑ-Κίνας για το κλίμα, εκτίμησε ότι μπορεί η συμφωνία αυτή «να μην αλλάζει δραματικά το παιχνίδι όσον αφορά την κλιματική αλλαγή», ωστόσο «δίνει βάρος στη γεωστρατηγική συνεργασία μεταξύ τους» και «οι υψηλού επιπέδου συναντήσεις με αφορμή το κλίμα μπορούν να οδηγήσουν σε ευρύτερη συνεργασία».

Ανάλογη ήταν η εκτίμηση του αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αρμόδιου για θέματα κλίματος, Φρανς Τίμερμανς, που μίλησε για «ελπιδοφόρο βήμα» και εκτίμησε ότι η συμφωνία «δείχνει ότι οι ΗΠΑ και η Κίνα γνωρίζουν ότι το θέμα αυτό διαχέει και άλλα ζητήματα. Και σίγουρα μας βοηθά εδώ στην COP26 να πετύχουμε μια συμφωνία».

Ο επικεφαλής ερευνών του Συμβουλίου για το Κλίμα, Δρ Σάιμον Μπράντσο, χαρακτήρισε τον ορισμό τη δεκαετίας ως περιόδου στόχου για ανάληψη δράσης «πολύ σημαντικό».

Ωστόσο, υπάρχουν και αυτοί που, εύλογα, είναι επιφυλακτικοί, τόσο γιατί δεν υπάρχει κάποια συγκεκριμένη δέσμευση στην κοινή δήλωση ΗΠΑ-Κίνας όσον αφορά την υπερθέρμανση του πλανήτη, όσο και γιατί η πείρα έχει δείξει ότι συχνά και οι δεσμεύσεις μένουν στα χαρτιά.

Ο αναλυτής για την κινεζική πολιτική του ευρωπαϊκού think tank E3G, Μπίφορντ Τσανγκ, δήλωσε ότι «είναι καλό σημάδι ότι οι δύο μεγαλύτεροι ρυπαντές του πλανήτη μπορούν να συνεργαστούν για να αντιμετωπιστεί η μεγαλύτερη κρίση της ανθρωπότητας, αλλά υπάρχουν πολλά που πρέπει να γίνουν ειδικά όσον αφορά την κατανάλωση κρέατος και την παραγωγή μεθανίου».

Από την πλευρά της η Μπερνίς Λι, διευθύντρια ερευνών του Οίκου Τσάταμ, εκτιμά ότι η συνεργασία των δύο χωρών παραμένει αποσπασματική. «Μια δήλωση δεν αρκεί για να κλειστεί μια συμφωνία. Το πραγματικό στοίχημα είναι πώς η Ουάσιγκτον και το Πεκίνο θα ευθυγραμμιστούν για να ληφθούν αποφάσεις μέτρα ώστε να επιτευχθεί ο στόχος του 1,5 β. Κελσίου εδώ στη Γλασκόβη».

(*) Η COP είναι η «διάσκεψη των μερών» της σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το κλίμα (UNFCCC). Η COP26 είναι η 26η σύνοδος των μερών της σύμβασης και θα φιλοξενηθεί από το Ηνωμένο Βασίλειο σε συνεργασία με την Ιταλία. Από τις 31 Οκτωβρίου έως τις 12 Νοεμβρίου, ηγέτες από όλο τον κόσμο συναντιόνται στη Γλασκώβη του Ηνωμένου Βασιλείου, στο πλαίσιο της συνόδου κορυφής για την κλιματική αλλαγή – COP26.